5 december 2007

Dat is alles

De ruimtevaart heeft in haar 50-jarig bestaan een aantal wereldberoemde foto's voortgebracht. Zo kent iedereen bijvoorbeeld wel de foto hiernaast van Buzz Aldrin op de maan. Het is een foto die bol staat van symboliek: het staat voor de mensheid die aarzelend en vol verwondering haar eerste stappen zet in een nieuw tijdperk waarin niets onmogelijk lijkt.

Maar dit is niet de foto waar ik het nu over wil hebben. Er is één foto uit de ruimtevaart die mij meer doet dan alle andere bij elkaar. Dat is niet omdat het zo'n prachtige foto is. Integendeel, wanneer je hem voor het eerst ziet denk je waarschijnlijk: is dat nou alles?

Het is dan ook een foto met een verhaal. En met een boodschap, verrassend genoeg.

Het verhaal begint in 1977 toen de ruimtesondes Voyager 1 en 2 werden gelanceerd voor een jarenlange missie naar de buitenste regionen van ons zonnestelsel. Tijdens een uiterst succesvolle onderzoekstocht langs de vier grootste planeten werden talloze prachtige foto's naar de Aarde gezonden en werden tientallen wetenschappelijke ontdekkingen gedaan.

Toen bedacht men dat het interessant zou zijn om met de camera van één van de twee Voyagers nog een keer terug te blikken naar het zonnestelsel. Het zou waarschijnlijk voor tientallen jaren de laatste kans zijn om zo'n "familieportret" van de planeten te maken.

De foto's werden aan elkaar geplakt tot dit panorama. Klik erop voor de webpagina waar je een toelichting kan lezen en vergroting kan bekijken.

Maar dit is ook niet de foto, het gaat mij namelijk om onderstaande foto uit het familieportret: die van de Aarde. Denk je even in, deze foto's werden genomen na een reis van 13 jaar op ruim 6 miljard kilometer van de Aarde. Daar vandaan lijkt de Aarde niet meer dan een klein lichtpuntje. Om precies te zijn besloeg de Aarde slechts 12% van een pixel... En dat terwijl er een joekel van een telelens op de camera zat!


Als je niet weet waar je moet zoeken, zie je de Aarde misschien niet zo snel. Zij bevindt zich in de rechter lichtstraal, ongeveer ter hoogte van het midden. Hieronder zie je een uitvergroting.

Is dat nou alles? Ja, daar gaat het nu juist om... dat IS alles! Dat kleine lichtpuntje bevat elke plaats waar je ooit bent geweest, elk huis, elke stad, elk land. Iedereen die je ooit hebt gekend, de hele mensheid zit op dat kleine lichtpuntje. Laat dit tot je doordringen: je hele leven, je hele wereld is op deze foto niet meer dan een fractie van een vaag vlekje.

Carl Sagan, de beroemde astronoom die betrokken was bij het Voyager project en bij het maken van deze foto, heeft een tekst geschreven die geïnspireerd is door deze 'Pale Blue Dot'. De wat ouderen onder ons kennen Carl Sagan misschien nog van de documentaireserie 'Cosmos' die in 1980 werd uitgezonden.


Hier is een prachtig filmpje waarin hij de tekst voorleest, deze moet je echt zien. Er bestaan ook een aantal varianten op dit filmpje.

Dus, om met Carl Sagan te spreken, kijk nog eens naar dat puntje. Daar zitten we nou met z'n allen. Zoals je ziet stelt de Aarde geen ene malle moer voor in dit onvoorstelbaar grote heelal.

Maar we zullen het er voorlopig mee moeten doen want verhuizen naar elders zit er voorlopig niet in. En in plaats van onze planeet onleefbaar te maken en elkaar de hersens in te slaan om de baas te kunnen zijn van een uithoek van dat lichtpuntje, kunnen we misschien maar beter een keer bedenken hoe we met elkaar er het beste van kunnen maken. Want er is geen enkele aanwijzing dat er hulp van buitenaf zal komen om ons tegen onszelf in bescherming te nemen. Het komt op ons aan, jou, mij, iedereen.

Carl Sagan zei het heel mooi:

"It has been said that astronomy is a humbling and character-building experience. There is perhaps no better demonstration of the folly of human conceits than this distant image of our tiny world. To me, it underscores our responsibility to deal more kindly with one another, and to preserve and cherish the only home we've ever known: the pale blue dot."

Geen opmerkingen: